Chronische stress en (on)veiligheid

Help, ik heb te maken met chronische stress en (on)veiligheid

Jeugdbescherming neemt besluit met de Beoordelingsboog

In de jeugdbescherming wordt er gewerkt met de BeoordelingsBOOG om plaatsing in een pleeggezin te beoordelen. Je kunt de BeoordelingBOOG downloaden én zelf per punt een inschatting maken. Jij kunt zelf ook aangeven hoe jij wilt werken aan de problemen die er zijn. We hebben voor ouders een brief gemaakt die je kunt gebruiken om per onderdeel na te gaan wat je kunt bijdragen om je kind zo goed mogelijk te laten ontwikkelen en veilig op te laten groeien. Zo maak je zelf je eigen plan om de situatie te verbeteren. Je kunt het plan in deze brief gebruiken om later samen met je kind op terug te kijken en om te zien waar je vandaan komt en wat je er aan gedaan hebt. Als jullie jeugdbeschermer is gerustgesteld én het gaat goed genoeg met jou en/of jullie kind, dan kan de jeugdbescherming beëindigd worden.

Meer horen over hoe complex het nemen van een besluit is voor alle partijen: ouders en hulpverleners? Luister dan onze podcast over Besluiten in de pleegzorg.

Erkenning van je problemen en opvoedkwaliteiten is de eerste stap

De sleutel van alle hindernissen om je kind zo thuis mogelijk te laten opgroeien is de erkenning dat er problemen zijn wat betreft de opvoeding. Ouder blijf je namelijk altijd, daar zal niets aan veranderen. Als het je lukt om onder ogen te komen wat er in de weg zit om je kind volledig thuis te laten opgroeien, dan is dat de belangrijkste stap voor je kind. Van daaruit kun je verstandige keuzes maken die goed zijn voor je kind. Dat kan betekenen dat je in behandeling gaat, dat je praktische problemen gaat oplossen en/of dat je de verantwoordelijkheid deelt met anderen. In de ideale situatie doe je zelf wat je kan en vullen andere volwassenen aan waar het jou niet lukt. Zo staat er een groepje volwassen om je kind heen, waar je kind in goede en slechte tijden bij terecht kan.

Je kunt dit formeel laten vastleggen bij een notaris door een voogd aan te wijzen.
Bij voorkeur zijn dat mensen uit je eigen netwerk. Zij zijn vaak het meest betrokken bij je kind en het meest gemotiveerd om je kind te steunen bij alles wat er op zijn of haar pad komt. Het helpt om eerlijk te zijn over onmogelijkheden en tekorten in jezelf of je situatie. 

Meer info vind je op:

• Ouderlijk gezag en voogdij | Rijksoverheid.nl
• Netwerkpleegzorg | Pleegzorg.nl

Wat kun je doen als je geen vertrouwen meer hebt in je hulpverlener?

Niet alle hulp helpt, dat weten wij ook maar al te goed. Goede hulp- en zorgverleners zijn zich bewust dat ze goed-genoeg zorg moeten leveren, maar weten dat ze ook kunnen falen ondanks goede bedoelingen. Aanspreekbaar zijn, uitleggen hoe de klachtenprocedure werkt en je uitnodigen voor feedback zijn allemaal goede signalen. Een goed-genoeg hulpverlener is net zoals een goed-genoeg ouder: aanspreekbaar en kan fouten erkennen. Daarna kun je kijken of er genoeg vertrouwen is om verder te werken met elkaar.

Als je zwanger bent of een jong kind hebt, is extra (medische) zorg soms onvermijdelijk. Er zijn soms complicaties waar niemand om vroeg en die niet te voorkomen waren. Sommige ouders moeten hun wantrouwen in artsen, jeugdbescherming, psychiatrie en het ziekenhuis onder ogen komen. Soms is dat wantrouwen overgedragen door je eigen ouders, soms ontstaan door eigen negatieve ervaringen met ziekenhuisopnames, operaties, uithuisplaatsingen, maatregelen van de Raad voor de Kinderbescherming, separaties, dwangmaatregelen en psychiatrische opnames. Je pijn onder ogen komen en weten wat je triggers zijn, kan je helpen om voor jezelf en je gezin op te komen en nu de regie te houden. Niet openstaan voor of vermijden van zorg, roept vaak het tegenovergestelde op van je wens: je krijgt net veel zorg toegewezen en het roept ongerustheid en onmacht op bij zorgverleners. Onbedoeld kun je zo dus in een negatieve spiraal belanden. Eerlijk zijn over het wantrouwen dat je hebt en je eventuele eerdere negatieve ervaringen, is de beste eerste stap om je communicatie met zorgverleners minder gespannen te maken.

Weet dat niet alle zorgverleners en hulpverleners hetzelfde zijn. Hoewel eerdere negatieve ervaringen natuurlijk pijnlijk kunnen zijn, zijn er ook professionals die deze pijn kunnen verzorgen en je kunnen ondersteunen in je herstel. Blijf openstaan voor het vinden van de juiste zorgverlener en benader elke nieuwe ervaring met een open geest. Als wij daarin kunnen bijdragen en helpen zoeken naar een goeie match, doen we dat graag.

Voor praktische suggesties kun je het volgende document bekijken:  Praktische suggesties die helpen bij wantrouwen
Voor meer over de voor- en nadelen van vertrouwen en wantrouwen: Wantrouwen en vertrouwen – De psychologie van – Proud2bme

De basis op orde: een dak, eten en kleding

Basisbehoeften voor jou en je gezin zijn zuurstof, slaap, eten, een dak boven je hoofd en kleren om aan te trekken. Dat deze ingelost zijn, is helaas niet voor ieder gezin vanzelfsprekend. Uit onderzoek blijkt dat 1 op de 5 huishoudens moeite had met het betalen van de noodzakelijke kosten. Je bent dus níet de enige!  

Hier kun je stappen maken om de basis op orde te krijgen in je gezin.

• Housing first
• Financiële zelftest
• Overzicht op je schulden
• Taalzelftest – online

Zorgen voor basisveiligheid zonder geweld

Om de veiligheid van het kind te garanderen, wordt er in sommige gevallen een veiligheidsplan gemaakt. Dit plan wordt specifiek per kind gemaakt. In dit plan komen de (mogelijk) risico’s aan bod, maar er wordt ook gekeken naar de beschermingsfactoren van het specifieke kind en ouders.  

Tijdens het maken van een veiligheidsplan worden er concrete afspraken gemaakt om de veiligheid te garanderen. Op die manier weten alle betrokkenen wat zij, in elke situatie, moeten doen. Denk hierbij aan het kind dat weet bij wie hij terecht kan of wie hij kan bellen, of aan ooms en tantes die het kind een nachtje kunnen opvangen wanneer de spanning thuis oploopt. 

Meer informatie over het veiligheidsplan bekijk je hier: Visie op Veiligheid

Weet je zelf wat je hebt meegemaakt en wat er in je eigen rugzak zit?

Veel ouders die te maken krijgen met zorgen bij zichzelf, bij anderen of hun kinderen, hebben een gevulde rugzak. Je kunt bij Augeo meer lezen over de invloed van ingrijpende jeugdervaringen, de zogenoemde Adverse Childhood Experiences (ACEs). Ze hebben veel invloed op de rest van je leven: je gezondheid, je stressbestendigheid, de manier waarop je kinderen opvoedt en helpt opgroeien. 

Wil je weten hoeveel ingrijpende jeugdervaringen jij hebt meegemaakt? Vul hier je eigen Ace test in. 

Heb jij steun genoeg? Doe hier de sociale steun test (volgt)

In de Infographic staat ook wat belangrijk is in het leven van je kind om deze ingrijpende ervaringen te bufferen.

Wat kan je samen met andere (aanstaande) ouders doen?

Veel gezinnen waarin langdurige problemen spelen die niet gemakkelijk zijn op te lossen, lukt het wél om zo thuis mogelijk op te groeien met steun van anderen. Dat kan betekenen dat je je laat helpen door vrijwilligers uit je wijk of je gemeente. Veel gezinnen met veel stress hebben gemerkt dat deze vorm van informele steun, die geen officiële hulpverlening is, uithuisplaatsing hielp voorkomen en ervoor zorgde dat officiële hulp sneller stopte. Je moet het niet alleen doen.

Misschien vind je aansluiting bij onze oudergroepen of vind je gehoor in de online ouderbijeenkomsten van IMH voor ouders. Op deze website over Informele Steun kun je meer lezen over gezinnen uit je wijk of stad die je willen ondersteunen. Ze zijn bijna overal in Nederland te vinden: Samen Oplopen gezinnen, Buurtgezinnen, Steunouders of Homestart.

Met IMH en andere deskundigen oplossen

Als je weet dat een aantal voorwaarden, om een kind op te voeden, niet in orde zijn of verre weg van ideaal, kun je met onze IMH deskundigen overleggen om te kijken waar je snel hulp kunt krijgen. Ons eigen behandelteam kan je ondersteunen of we helpen zoeken welke organisatie geschikt is in jouw regio.  Het betrekken van hulpverleners, het zoeken van sociale steun en het openlijk communiceren over gevoelens en uitdagingen helpt je en zorgt voor vertrouwen, waardoor je in staat bent om te groeien en te leren als ouder. Neem gerust contact met ons op.

Als er meer moet gebeuren zijn er deze manieren om veel problemen tegelijkertijd aan te pakken: 

• Individuele ondersteuning, zoals Stevig Ouderschap en VoorZorg
• Daarnaast kan je bij IMH Nederland makkelijk de juiste professional vingen voor jou zorgvragen: Professionals in de buurt – IMH Nederland 

Over moeder- en kindhuizen

In deze moeder- en kindhuizen is er (in de meeste gevallen) sprake van een zelfstandige woning. Hierbij is er dagelijkse begeleiding die de moeders helpen om aan hun doelen te werken. Hierbij wordt vaak de nadruk gelegd op het contact tussen moeder en kind en het creëren van een dagelijkse routine. Het doel is uiteindelijk om moeder, onder begeleiding, te leren hoe zij zelfstandig met haar kindje kan wonen.

Een moeder- en kindhuis kan soms de oplossing bieden voor verschillende problemen. Zo kun je hier bijvoorbeeld terecht wanneer het je nog niet lukt om zelfstandig met je kindje te wonen. Vaak spelen er problemen op meerdere gebieden. Denk hierbij aan financiële zorgen, ruzies tussen ouders, opvoedingszorgen of traumatische ervaringen. 

Enkele voorbeelden van een moeder- en kindhuis vind je hier:

• Heleen van Royen over verdragen dat hulpverleners meekijken op haar ouderschap na haar psychose
• Rondleiding in tienermoederhuis geopend in Hoorn
• Het Babyhuis voorkomt onnodige uithuisplaatsing
• Sylvia kreeg als moeder meer zelfvertrouwen in het Moeder- en kindhuis

Gezinsopnames bij verslaving

Wanneer (aanstaande) moeders kampen met een verslaving, brengt dit risico’s mee voor het (ongeboren) kind. De huisarts of gynaecoloog zal in vele gevallen moeten ingrijpen. Er wordt dan samen met de moeder gekeken naar de juiste aanpak. Zolang de veiligheid van het kind bij moeder/ouder gegarandeerd kan worden, blijft het kind in het gezin wonen. 

Een optie zou een opname van moeder en kind kunnen zijn. Moeder en kind verhuizen dan samen naar een hiervoor bestemde instelling. In deze instellingen kunnen moeder en kind samen verblijven en wordt er met moeder gewerkt aan haar verslavingsproblematiek. Daarnaast wordt er veel aandacht besteed aan de hechting tussen moeder en kind. 

Wil je meer informatie over een ouder-kindopname, kun je die hier vinden:

• Ouder-kind opname Verslavingszorg Noord Nederland
• Ouder-kind opname verslavingszorg Brijder Den Haag

Opgroeien met een ouder met psychische problemen en/of verslavingsproblemen

KOPP of KOV staat voor Kinderen van Ouders met Psychische Problemen en Kinderen van Ouders met Verslavingsproblemen. Ongeveer 1 op de 4 kinderen groeit op met een ouder met psychische problemen en/of een verslaving. Gelukkig groeien veel KOPP/KOV kinderen op zonder problemen. Wanneer een kind en/of gezin veel beschermende factoren heeft, verkleint dit de kans op problemen thuis. Denk bij beschermende factoren onder andere aan een goede hechting met je kind, een partner zonder psychische problemen of een verslaving, een goede band met familie/vrienden en de zelfredzaamheid van je kind. 

De signalen van KOPP/KOV zijn per leeftijdscategorie verschillend. In de eerste jaren maken de kinderen kans op een ontwikkelingsachterstand en problemen met de hechting van ouders. 

De meest voorkomende signalen van KOPP/KOV zijn:

• Een kind dat voor de ouder en (deels) het huishouden zorgt.
• Een kind dat geen vriendjes mee naar huis wil nemen.
• Gevoelens van schaamte en schuldgevoelens bij het kind.
• Zichzelf wegcijferen
• Een kind dat moeilijk mee kan komen in sociale situaties.
• Het kind verzuimt school.
• Een kind dat bang is om gescheiden te worden van bijvoorbeeld ouders.

Meer weten?

Wil je meer luisteren of horen over dit onderwerp? Dan raden we je deze pagina’s aan:

• Alcohol tijdens zwangerschap – podcast
• VNN In Gesprek | #2 Over roken en zwangerschap
• #5 Over alcoholschade tijdens de zwangerschap – VNN In Gesprek | Podcast on Spotify
• #6 Over kinderen van ouders met een verslaving – VNN in Gesprek
• Stoorzender de podcast S02E13 Met zonder ouders Sandra over KOPPKOVV kinderen van ouders met psychische problemen | Aflevering | PodNL
• Lezen over Kinderen van ouders met Psychische Problemen: KOPPsupport
• https://www.trimbos.nl/kennis/kopp-kov/